نجات ۳۵۰ هکتار در زنجان با آبیاری هوشمند
به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ در مدیریت مصرف آب و جلوگیری از هدررفت آن، توجه به ویژگیهای خاک و نیاز گیاهان نقش اساسی دارد و خاک سالم با قدرت نگهداشت بیشتر، رطوبت را برای مدت طولانیتری حفظ کرده و باعث میشود آب کمتری در آبیاری مصرف شود.
بیشتر بخوانید
انتخاب گیاهان سازگار با شرایط اقلیمی و خاک مناطق خشک نیز موجب افزایش بازدهی، کاهش فشار بر منابع آب و صرفهجویی پایدار میشود و بنابراین، ترکیب مدیریت علمی آبیاری، تقویت خاک و انتخاب گیاهان مناسب میتواند به بهرهوری بالا و کاهش چشمگیر مصرف آب منجر شود.
حفظ آب تنها با یک روش ممکن نیست، بلکه حاصل هماهنگی بین خاک، گیاه و روشهای هوشمندانه آبیاری است.
صرفهجویی آب در ۳۵۰ هکتار اراضی زنجان
مجید جعفری، مدیر آب و خاک و امور فنی و مهندسی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ با بیان اینکه استان زنجان طی سالهای اخیر توجه ویژهای به مدیریت نوین منابع آب و خاک داشته و تلاش کرده است با بهرهگیری از فناوریهای هوشمند، کشاورزی را از حالت سنتی و پرمصرف خارج کرده و به سمت الگوی دقیق، پایدار و اقتصادی هدایت کند، اظهار کرد: یکی از مهمترین اقدامات انجامشده، اجرای سیستمهای آبیاری هوشمند و دادهمحور است.
وی با بیان اینکه سامانهای که برخلاف روشهای قدیمی، بر پایه اطلاعات لحظهای و واقعی از وضعیت خاک، نیاز آبی محصول، شرایط اقلیمی و الگوی بارش کار میکند، ابراز کرد:
در گذشته کشاورزان ناچار بودند بر اساس میانگینهای چندساله یا حدس و تجربه آبیاری کنند، اما امروز با ایجاد زیرساختهای دیجیتال، امکان محاسبه دقیق نیاز آبی فراهم شده و مصرف آب به شکل چشمگیری کاهش یافته است.
مدیر آب و خاک و امور فنی و مهندسی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان با اشاره به اینکه این طرح در زنجان ابتدا برای محصولاتی نظیر زیتون، گردو و بخشی از مزارع مجهز به آبیاری بارانی در سلطانیه اجرا شد و نتایج بسیار مثبتی به همراه داشت، بیان کرد: افزایش بهرهوری آب، رشد قابل توجه عملکرد محصول، کاهش هزینههای آبیاری، و مدیریت متمرکز مزرعه تنها بخشی از دستاوردهای این طرح است.
وی گفت: هماکنون بیش از ۳۵۰ هکتار از اراضی استان تحت پوشش سیستمهای هوشمند قرار گرفته و پیشبینی میشود با عقد قراردادهای جدید و استقبال کشاورزان، این عدد در سال آینده به بیش از ۲ هزار هکتار برسد.
جعفری با تأکید بر اینکه هزینه اجرای این طرح بهطور میانگین حدود ۳۰ تا ۴۰ میلیون تومان برای هر هکتار برآورد شده است که با توجه به افزایش محسوس تولید و صرفهجویی گسترده در مصرف آب، هزینه در مدت کوتاهی از محل درآمد اضافی جبران میشود، بیان کرد: زنجان با این مسیر تازه، در حال تبدیل شدن به یکی از استانهای پیشرو در هوشمندسازی کشاورزی کشور است؛ مسیری که میتواند آینده منابع آب و خاک استان را تضمین کند
صرفهجویی آب در اراضی کشاورزی زنجان
پیمان حائری، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ با بیان اینکه در سالهای اخیر، مجموعهای از برنامههای منسجم و هدفمند برای مدیریت منابع آب، افزایش بهرهوری، اصلاح الگوی کشت و توسعه کشاورزی پایدار در استان اجرا شده است، اظهار کرد: نخستین محور این اقدامات، تنظیم ترکیب کشت محصولات زراعی و باغی است که با راهاندازی «سامانه پود» امکان پایش دقیق سطح زیرکشت غلات، علوفه، سبزی و صیفی از طریق دادههای مکانی و تصاویر ماهوارهای فراهم شد.
وی با بیان اینکه در همین راستا، کاهش سطح زیرکشت برنج از ۵ هزار و ۵۰۰ به ۴ هزار و ۳۰۰ هکتار انجام گرفت تا مصرف آب کنترل شود، افزود: گام دوم استفاده از ارقام متحمل به کمآبی است؛ به طوری که سالانه بیش از ۲۱ هزار تن بذر گواهیشده از ۲۳ رقم مقاوم تولید و توزیع میشود.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان با اشاره به اینکه اصلاح ارقام گندم در دو بخش دیم و آبی نیز به کاهش ۱۰ تا ۱۵ درصدی مصرف آب و افزایش عملکرد کمک میکند، ابراز کرد: تغییر الگوی کشتهای بهاره به پاییزه موجب بهرهگیری بهتر از رطوبت پاییز و زمستان و افزایش عملکرد محصولات دیم شده است؛ از جمله کشت گلرنگ دیم در یک هزار هکتار، نخود دیم در ۱۰ هزار و ۷۸۳ هکتار، عدس دیم در ۱۲ هزار و ۸۰ هکتار و توسعه علوفه دیم در۳۳ هزار هکتار است.
وی گفت: اجرای کشاورزی حفاظتی با تأمین بیش از ۵۵۰ دستگاه کشت مستقیم و بیش از یک هزار و ۱۰۰ دستگاه خاکورزی حفاظتی در سطح ۴۷ هزار و ۴۹۴ هکتار، نقش مهمی در حفظ خاک و صرفهجویی آب داشته است.
حائری با بیان اینکه محور بعدی، گسترش روشهای آبیاری نوین است که شامل ۳۳ هزار هکتار آبیاری بارانی، ۱۴ هزار و ۸۴۳ هکتار آبیاری قطرهای، و ۴ هزار و ۳۳۱ هکتار آبیاری میکرو میشود؛ بهطوری که میزان اجرا نسبت به برنامه اولیه ۲۴۰ درصد رشد داشته است، ادامه داد: همچنین ۱۴ هزار و ۶۲۶ هکتار از سامانههای نوین آبیاری بهصورت خوداجرایی اجرا شد.
وی گفت: توسعه کشتهای نشایی با ۴ هزار و ۲۰۰ هکتار گوجهفرنگی نشایی و ۶۰۰ هکتار سایر محصولات انجام شد و کشت گلخانهای نیز با انتقال سبزی و صیفی به محیطهای کنترلشده در سطح ۷۷ هکتار گسترش یافت.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان با تأکید بر اینکه در بخش گیاهان دارویی یک هزار و ۳۵۴ هکتار زیر کشت رفته است و توسعه نباتات علوفهای در اراضی دیم و کمبازده، خصوصاً کشت هالوفیتها در یک هزار و ۱۸۰ هکتار عملی شد، بیان کرد: همچنین کشتهای جایگزین کمآببر مانند سورگوم به جای ذرت علوفهای در ۱۰۰ هکتار پیادهسازی شد. تولید پایههای رویشی و ارقام مقاوم نیز بخش مکمل این برنامهها بوده که به افزایش تابآوری کشاورزی استان کمک میکند.
در تکمیل موضوع، بهکارگیری روشهای نوین آبیاری مانند آبیاری قطرهای و تحتفشار میتواند نقش مهمی در کاهش مصرف آب ایفا کند؛ زیرا این روشها آب را دقیقاً به ریشه گیاه میرسانند و از تبخیر و نفوذ عمقی بیرویه جلوگیری میکنند و همچنین بهبود ساختار خاک با استفاده از مواد آلی، مالچپاشی و جلوگیری از فرسایش، ظرفیت خاک را برای نگهداشت آب افزایش میدهد و نیاز گیاه به آبیاریهای مکرر را کاهش میبخشد و وقتی آبیاری اصولی، حفظ کیفیت خاک و انتخاب گیاه مناسب همزمان اجرا شوند، مصرف آب بهصورت چشمگیری کاهش پیدا کرده و پایداری کشاورزی تضمین میشود.
#امید_زنجان
#پیشرفت_ایران
انتهای خبر/